Onlarca yıllık mağduriyet sona eriyor: Şam Kürtlere vatandaşlık sürecini başlattı

Suriye İçişleri Bakanlığı, Kürtlere Suriye vatandaşlığı verilmesini öngören cumhurbaşkanlığı kararnamesinin uygulanması için fiili sürecin başlatıldığını açıkladı. Bakanlık, Nüfus ve Medeni İşler Genel Müdürlüğü'ne gerekli talimatların hazırlanması yönünde resmi yazı gönderdi. 16 Ocak'ta Cumhurbaşkanı Ahmed Şara tarafından imzalanan 13 sayılı kararname, Kürtlerin Suriye halkının asli ve ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguluyor. Kararnamede, Kürtlerin kültürel ve dilsel kimliğinin, Suriye'nin çok kimlikli ve bütüncül ulusal yapısının ayrılmaz bir unsuru olduğu ifade ediliyor. Cumhurbaşkanı Şara, yayımladığı mesajda Kürtlere "fitne söylemlerine itibar etmemeleri" çağrısında bulunarak, yeni düzenlemenin Kürtlerin haklarını ve toplumsal özelliklerini anayasal güvence altına aldığını belirtti. Suriye'de Kürtlerin vatandaşlık sorunu, 1962 yılında Haseke'de yalnızca bir gün süren olağanüstü nüfus sayımına dayanıyor. Bu uygulama sonucunda Kürtler; vatandaşlığa sahip olanlar, "yabancı" statüsüne düşürülenler ve resmi kayıtlarda hiç yer almayan "kayıt dışı" kişiler olmak üzere üç gruba ayrılmıştı. Bu durum on binlerce kişinin eğitim, mülkiyet, çalışma, evlilik ve nüfus kaydı gibi temel haklardan mahrum kalmasına yol açmış, kuşaklar boyunca süren bir vatansızlık sorunu doğurmuştu. İçişleri Bakanlığı, ilgili birimlerden kararnameye ilişkin uygulama talimatlarının en geç 5 Şubat 2026'ya kadar hazırlanmasını isterken, işlemlerin Kürtler için mümkün olan en sade şekilde yürütülmesi talimatını verdi. Sekiz maddeden oluşan kararname, kültürel ve dilsel çeşitliliğin korunmasını devlet güvencesi altına alıyor. Bu kapsamda Kürtçe, "ulusal dil" olarak tanımlanıyor ve Kürt nüfusunun yoğun olduğu bölgelerde devlet ve özel okullarda seçmeli ders veya kültürel faaliyetler kapsamında öğretilmesine izin veriliyor. Ayrıca 1962 nüfus sayımına dayanan tüm istisnai uygulamaların yürürlükten kaldırılması, kayıt dışı olanlar dahil olmak üzere ülkede yaşayan tüm Kürtlere Suriye vatandaşlığı verilmesi ve diğer vatandaşlarla tam hak ve yükümlülük eşitliğinin sağlanması karara bağlanıyor. Söz konusu adım, Şam yönetiminin kısa süre önce PKK/SDG ile imzaladığı ateşkes ve yapıların devlet kurumlarına entegre edilmesini öngören anlaşmanın ardından geldi. Anlaşma, Suriye ordusunun doğu ve kuzeydoğuda geniş alanlarda kontrolü yeniden sağlaması sonrası imzalanmış, önceki mutabakatların ihlal edilmesiyle askeri sürecin yeniden hız kazandığı bir dönemde gündeme gelmişti. (İLKHA)